STRONY MODELI KOLEJOWYCH w skali H0
(C)1999-2004 Jakub Halor

[ Strona główna ]  

0-9....

 

2'C1'h4v

Przykład schematycznego zapisu podstawowych cech lokomotywy parowej: 2 osie toczne na wózku prowadzącym, 3 osie napędzane (C), 1 oś toczna skrętna (') z tyłu lokomotywy, silnik na parę przegrzaną (h), 4 cylindry, silnik sprzężony (v)

1'Dn2

Przykład schematycznego zapisu podstawowych cech lokomotywy parowej: 1 oś toczna prowadząca, skrętna, 4 osie napędzane, silnik na parę nasyconą (n), 2 cylindry, silnik bliźniaczy

Eh2t

Przykład schematycznego zapisu podstawowych cech lokomotywy parowej: 5 osi napędzanychsilnik na parę przegrzaną (h), 2 cylindry, parowóz jest tendrzakiem (t)

Bo'Bo'

Przykład schematycznego zapisu podstawowych cech lokomotywy elektrycznej lub spalinowo-elektrycznej: Dwa wózki dwuosiowe, indywidualny napęd osi (o)

C'C'

Przykład schematycznego zapisu podstawowych cech lokomotywy elektrycznej lub spalinowej: Dwa wózki trzyosiowe, osie wózków powiązane wiązarami lub układem kół zębatych

1'Do1'

Przykład schematycznego zapisu podstawowych cech lokomotywy elektrycznej: Cztery osie o indywidualnym napędzie osadzone sztywno w ramie, półwózki (osie prowadzące, skrętne) na końcach lokomotywy

 

 

A....

Powrót do początku słownika

 

Abfahrbereit

Gotowy do odjazdu

Ablaufberg, 'Eselsrücken'

Górka rozrządowa

Abt

System kolei zębatej opatentowany przez Abta w 1882, zwykle składający się z dwóch listew zebatych ulożonych równolegle do siebie tak, że ząb w jednej listwie przypada na przerwę w drugiej

Abteilwagen

Wagon z przedziałami, zwykle w odniesieniu do wagonu z indywidualnymi wejściami do przedziałów (tzw. "boczniak")

Abziehbild

Kalkomania

Achsfolge

Układ osi

Achslager

Maźnica lub łożysko

Aschenkasten

Popielnik

Aufgleisgerät

Wkolejnica

Aufgleisen

Wkoleić

Ausbesserungswerk (AW)

Zakłady Naprawcze

Ausgleisen

Wykoleić

Ausmusterung

Wycofanie (pojazdu ze służby)

Austauschbauart

Konstrukcja znormalizowana (odnosi się do wagonów towarowych budowanych ze standardowych części typowych dla kolei niemieckich DRG).

Autotransportwagen

Wagon do transportu samochodów, dwupoziomowy

 

 

B....

Powrót do początku słownika

 

 

Bahnanlagen

Urządzenia kolejowe

Bahnbetriebswerk (Bw)

Lokomotywownia

Bahndienstwagen

Wagon gospodarczy

Bahnhof (Bf)

Stacja

Bahnsteig

Peron

Bahnübergang, schienengleicher

Przejazd kolejowy

Beleuchtung

Oświetlenie

Baugröße

Skala modelarska

Baureihe

Seria

Befahren

Jeździć (po torze)

Befestigt

Przymocowany

Bekohlungsanlage

Urządzenie do nawęglania

Besandungsanlage

Urządzenie do uzupełniania zapasu piasku

Beschriftung

Oznakowanie

Betrieb

Eksploatacja (ruch)

Bettung

Podsypka

Blasrohr

Dysza wylotowa (w dymnicy parowozu)

Blattfeder

Resor piórowy

Blockabschnitt

Odstęp blokowy

Bogen

Łuk

Bogenweiche

Rozjazd na łuku

Breitspur

Szeroki tor (szerszy niż 1435mm)
W latach II Wojny Światowej Niemcy planowały budowę linii o szerokości 3000mm w Europie.

Bremsen

Hamulce

Bremser

Hamulcowy

Bremserhaus

Budka hamulcowego (hamulcowa)

Bremsgestänge

Układ dźwigni hamulca

Bremsprobe

Próba hamulca (po zestawieniu pociągu)

Bremsschlauch

Przewód hamulcowy

 

C....

Powrót do początku słownika

 

Crampton

Dawny typ lokomotywy, zwykle posiadającej koła napędowe o wielkiej średnicy pod budką maszynisty

 

 

D....

Powrót do początku słownika

 

Dach

Dach

Dampfdom

Kołpak zbieralnika pary (w parowozie)

Dampflokomotive

Parowóz, lokomotywa parowa

Dampfpfeife

Gwizdawka (parowa)

Dampfspeicherlokomotive

Parowóz bezogniowy 

Dampfstrahlpumpe

Inżektor (w parowozie)

Deutsche Bahn AG (DB AG)

Kolej Niemiecka SA (Zjednoczone Niemcy)

Deutsche Bundesbahn (DB)

Niemiecka Kolej Federalna (RFN)

Deutsche Reichsbahn (DR)

Niemiecka Kolej Państwowa (NRD)

Deutsche Reichsbahn Gesellschaft (DRG)

Niemiecka Kolej Państwowa 1920-1949

Deutsche Schlafwagen und Speisewagen Gesellschaft (DSG)

Niemiecka Kompania Wagonów Sypialnych i Restauracyjnych. Od 1950 prowadzi usługi sypialne i restauracyjne w DB. Nazwę zmieniono na Deutsche Service Gesellschaft der Bahn w 1990.

Deutscher Staatsbahnwagen-Verband

Organizacja założona w 1909 dla standaryzacji elementów wagonów towarowych, umożliwiająca ułatwienie napraw 'zagranicznych' wagonów.

DIN

Niemieckie Normy Przemysłowe (podobnie jak międzynarodowe ISO)

Diesellokomotive

Lokomotywa spalinowa

Donnerbuchse

"Grzmiąca skrzynia", określenie popularnych, masowo produkowanych od roku 1928 w Niemczech dwuosiowych wagonów osobowych o znormalizowanej konstrukcji. Wagony te były bardzo rozpowszechnione także w Polsce, jednostopniowe odsprężynowanie (resory piórowe) i stalowa konstrukcja przenosiły hałas i stuki z układu jezdnego do przedziałów do przedziałów pasażerskich  

 

Doppel-Kreuzungsweiche (DKW)

Rozjazd krzyżowy (tzw. angielski)

Doppellokomotive

Lokomotywa podwójna (składająca się z dwóch połączonych stale, jednakowych pojazdów np. V188 kolei niemieckich, ET40, ET41, ET42 kolei polskich) 

 

Doppelte Weichenverbindung

Przejście torowe podwójne

Drehgestell

Wózek skrętny

 

Drehscheibe

Obrotnica

Dreiweg-Weiche (DWW)

Rozjazd potrójny

 

Druckluft

Sprężone powietrze (w układzie hamulcowym)

 

Durchgangwagen

Wagon przejściowy (z korytarzem i przejsciami międzywagonowymi)

 

E....

Powrót do początku słownika

 

Eilzug

Pociąg przyspieszony

Einfache-Kreuzungsweiche (EKW)

Rozjazd krzyżowy jednoskrętny (angielski)

Einheitslok

Lokomotywa zestandaryzowana (dot. lokomotyw budowanych dla DRG)

Eisenbahn Direction (ED)

Dyrekcja Okręgowa Kolei

Entkupplungsgleis

Odcinek toru modelowego z urządzeniem do rozłączania składu

Entladeklappe

Klapa rozładunkowa

Entladerampe

Estakada rozładunkowa

Epoche

tzw. Epoka  

Erster-Klasse-Abteil

Przedział pierwszej klasy

Erzwagen

Wagon do przewozu rudy

 

Eselsrücken

Górka rozrządowa

Exzenterstange

drążek mimośrodu (w lokomotywie)

 

F....

Powrót do początku słownika

 

Fahrdraht

Przewód jezdny (w trakcji elektrycznej)

Fahrgestell

Podwozie

Fahrkarten-Schalter

Kasa biletowa

Fahrzeug

Pojazd

 

Fairlie

Dawny typ lokomotywy parowej o podwójnym kotle opalanym z palenisk pośrodku lokomotywy i dwóch skrętnych wózkach napędowych

 

Faltenbalg

miech sprężysty (w przejściu międzywagonowym)

 

Faltenbalgübergang

Przejście międzywagonowe (z miechem)

Feder

Sprężyna

Feldbahn

Kolej polowa (określenie lekkiej kolei - zwykle wąskotorowej 600 mm - łatwej do montażu i demontażu w związku z zastosowaniem przenośnych przęseł torowych)

Feuerbüchse

Skrzynia ogniowa (w parowozie)

 

Feuerkammer

Komora paleniskowa

Feuerrohr

Płomienica (w parowozie)

Flachdach

Płaski dach

Fotohalt (bei Sonderfahrten)

Fotostop (dot. pociągów specjalnych dla miłosników kolei)

 

Franco-Crosti-Kessel

Rodzaj kotła złożonego z dwóch walczaków. Zbyt skomplikowane, aby tutaj tłumaczyć!

 

Führerhaus / Führerstand

Budka maszynisty, stanowisko maszynisty

Funkenfänger

Odiskiernik (element dymnicy parowozu lub nasadka na kominie)

 

G....

Powrót do początku słownika

 

Gang, Mittel..., Seiten...

Korytarz (w wagonie pasażerskim, korytarz środkowy, korytarz boczny)

Gedeckter Güterwagen

Kryty wagon towarowy

Gefälle

Pochylenie (szlaku kolejowego)

Gelenk

Przegub

Gelenklokomotiven

Lokomotywy o przegubowym układzie napędowym np. Mallet, Meyer

Gelenktriebwagen

Przegubowy zespół trakcyjny, np. tramwaj czy wagon spalinowy

 

Genieteter

Nitowany

Gepäckabteil

Przedział bagażowy

Gepäckwagen

Wagon bagażowy

Gerade, gerades Gleis

Tor prosty

Gleis

Tor (czasami oznacza również peron)

Gleisanlage

Urządzenie torowe

Gleisbauarbeiter

Robotnik torowy

Gleisbremse

Hamulec szynowy

Gleisdreieck

Trójkąt torowy (do obracania lokomotyw lub składów)

Gleiswaage

Waga wagonowa (zabudowana w torze)

Gleitlager

Łożysko ślizgowe

Gliederzug

dosł. Pociąg przegubowy (zespół trakcyjny lub zespół wagonów przeznaczony do używania jako zwarty skład, np. zespół wagonowy piętrowy serii Bipa/Bhp, zespół trakcyjny EN57 itp.) 

Großherzoglich Badische Staatseisenbahn (BADEN)

Kolej Państwowa Wielkiego Księstwa Badenii (dot. epoki I)

Großherzoglich Mecklenburgische Friedrich-Franz-Eisenbahn (MFFE)

Kolej Państwowa Fryderyka-Franciszka Wielkiego Księstwa Meklemburgii (dot. epoki I)

Großherzoglich Oldenburgische Staatseisenbahn (Oldenburg)

Kolej Państwowa Wielkiego Księstwa Oldenburgii (dot. epoki I)

Gummiwulstübergang

Przejście międzywagonowe w formie stykających się opon gumowych (współczesne)

Güterbahnhof
          Stacja towarowa

 

Güterfernverkehr

Ruch towarowy dalekobieżny

Güterschuppen

Magazyn towarowy

Güterzug

Pociąg towarowy

Güterzug Tenderlokomotiven

Lokomotywy (tendrzaki) do obsługi pociągów towarowych 

Güterzugbegleitwagen

Brankard (Wagon dla załogi pociągu towarowego)

Güterzuglokomotiven

Lokomotywy do obsługi pociągów towarowych 

 

H....

Powrót do początku słownika

 

Haftreifen

Obręcz przyczepnościowa (wykonana z gumy lub syntetyku dla polepszenia właściwości jezdnych modelu lokomotywy)

Hauptbahn

Główna linia kolejowa

Hauptbahnhof (Hbf)

Dworzec Główny

Hauptluftbehälter

Główny zbiornik powietrzny

Hechtwagen, Hechte

Wagony-szczupaki, potoczne okreslenie wagonów pasażerskich do pociągów pospiesznych o płynnie zwężających się końcach (budowane w latach 1920-1928 w Niemczech, w Polsce nawet do 1939) 

Heeresfeldbahn

Niemieckie militarne koleje polowe, użyte w I i II Wojnie Światowej

Heißdampf

Para przegrzana

Heißläufer

Podgrzewacz

Heißlaufen

Podgrzewać

Heizer

Palacz (w lokomotywie parowej)

Hilfsbläser

Dmuchawka (w parowozie)

Hochdruck (HD)

Wysokie ciśnienie (dot. silnika parowego)

Höchstgeschwindigkeit

Najwyższa prędkość 

Huckepackwagen

Wagon do przewozu naczep samochodowych (Piggyback)

 

I....

Powrót do początku słownika

 

Indusi

Odpowiednik Samoczynnej Blokady Liniowej na kolejach niemieckich - urządzenie automatycznie zatrzymujące pociąg na szlaku w razie przejechania sygnału "stop".

 

J....

Powrót do początku słownika

 

Jahrhundert

Wiek

 

K....

Powrót do początku słownika

 

Kessel

Kocioł

 

Kesselsicherheitsventile / Sicherheitsventile

Zawory (wentyle) bezpieczeństwa

 

Kesselwagen

Wagon cysterna

 

Klose Triebwerk / Klose Lenkachsen

Rodzaj mechanizmu napędowego lokomotywy (dawny), umożliwiający przejście pojazdu o osiach osadzonych we wspólnej ostoi po ciasnym łuku

Klotzbremse

Hamulec klockowy

Kohlenkasten

Skrzynia węglowa (na tendrze)

Kohlenstaubfeuerung

Opalanie miałem weglowym

Kolben

Tłok

Kolbenschieber

Suwak tłokowy

Kolbenstange

Drąg tłokowy

Kombiverkehr, Wagen für den ...

Przewozy kombinowane (intermodalne), wagon do przewozów kombinowanych (przewozów wymiennych nadwozi)

Königlich Bayerische Staatseisenbahn (K.Bay.Sts.B.)

Królewska Kolej Bawarii (epoka I) 

Königlich Preußische Eisenbahn-Verwaltung (K.P.E.V.)

Zarząd Królewskiej Kolei Prus (epoka I) 

Königlich Preußische und Großherzoglich Hessische Staatseisenbahn (K.P.u.G.H.St.E.)

Kolej Królestwa Prus i Wielkiego Księstwa Hesji (epoka I)

 

Königlich Sächsische Staatseisenbahn (K.Sächs.Sts.E.B.)

Królewska Kolej Saksonii

Königlich Württembergische Staatseisenbahn (K.W.St.E.)

Królewska Kolej Wirtembergi

Kran

Dźwig

Kraus-Helmholtz-Drehgestell

Wózek Kraussa-Helmholtza (oś toczna prowadząca lokomotywy połączona dźwignią zwykle z pierwszą osią napędową, ułatwia przejście lokomotywy po łuku)

Kreuzkopf

Krzyżulec, wodzik 

 

Kreuzung

Skrzyżowanie

 

Kriegslok

Lokomotywa wojenna - niemieckie serie parowozów 50UK (część serii PKP Ty5),  52 (PKP Ty2) i 42 (PKP Ty3)

Kühlwagen

Wagon chłodnia

Kurswagen

Wagon bezpośredniej komunikacji

 

Kulisse

Kulisa (ruchome połączenie np. w sprzęgu)

 

Kuppelachse

Oś dowiązana

Kuppelstange

Wiązar

 

Kupplung

Sprzęg, sprzęgło

Kurbelachse

Oś wykorbiona

Kurbelstange

Korbowód

 

Kurve

Zakręt

 

Kurvenreiche Strecke

Linia kolejowa biegnąca łukami (typowe dla linii górskich)

Kurzkupplung

Sprzęg krótki (modelarski)

 

L....

Powrót do początku słownika

 

Lademaß

Skrajnia

Lademaß-Überschreitung

Przekroczenie skrajni

Länder

Kraje związkowe (w Niemczech)

Länderbahnen

Koleje krajów związkowych Niemiec przed ich zjednoczeniem (epoka I)

Länge über Puffer (LüP)

Długość ze zderzakami

Lasche

Łącznik, łubek

Laufachse

Oś prowadząca (toczna w parowozach lub dawniejszych lokomotywach różnych trakcji)

Leerfahrt

Przebieg próżny (bez ładunku)

Leerlok

Lokomotywa luzem

Lichtraumprofil

Skrajnia budowli

Lok mit starrem Rahmen

Lokomotywa z osiami osadzonymi w sztywnej ramie

Lokalbahn

Kolej lokalna

Lokalbahnlok(omotive)

Lokomotywa kolei lokalnej

Lokführer

Maszynista (mechanik)

Lokomotive, Lok

Lokomotywa

 

Lokschuppen

Lokomotywownia

 

Luftpumpe

Pompa powietrzna

LüP

Długość ze zderzakami

 

M....

Powrót do początku słownika

 

Mallet

Rodzaj przegubowej lokomotywy parowej której kocioł osadzony jest na dwóch indywidualnie napędzanych podwoziach, sztywno na tylnym, przednie posiada możliwość obracania się. Lokomotywy te zwykle posiadały sprzężone silniki, niskociśnieniowe cylindry na przednim podwoziu.

Maßstab

Skala

Mehrfachtraktion

Trakcja ukrotniona

Meßwagen

Wagon pomiarowy

Meyer

Rodzaj przegubowej lokomotywy parowej której kocioł osadzony jest na dwóch indywidualnie napędzanych wózkach. Lokomotywy te zwykle posiadały sprzężone silniki, cylindrami zwrócone do siebie.

MITROPA

Mitteleuropäischen Schlafwagen- und Speisewagen- Aktiengesellschaft
Środkowoeuropejska Kompania Wagonów Sypialnych i Restauracyjnych (Po II Wojnie Światowej był to juz tylko NRDowski odpowiednik polskiego WARSu).

Mitteldruck

Średnie ciśnienie (w odniesieniu do kotła parowego)

Montage

Montaż

 

MOROP

Union Européenne des Modélistes Ferroviaires et des Amis de Chemins de Fer / Verband der Modelleisenbahner und Eisenbahnfreunde Europas - Europejskie Stowarzyszenie Modelarzy Kolejowych i Miłośników Kolei

N....

Powrót do początku słownika

 

Nachbau

Replika, ale również określenie lokomotyw budowanych po dłuższym okresie przerwy wg dawniejszej dokumentacji

 

Nachschieben

Popychanie (pociągu)

Naßdampf

Para nasycona

 

Nebenbahn

dosł. Kolej boczna, inne określenie kolei lokalnej

 

NEM

Normen europaeischer Modelleisenbahnen - Europejskie Normy Modeli Kolejowych

NEM 311, 313 & 314

Normy dla profili kół modelowych

NEM 362

Norma dla gniazda sprzęgu wymiennego

 

Neu

Nowy

Neusilber

Argentan, nowe srebro (stop z grupy Cu-Zn-Ni stosowany w wyższej klasy modelach kolejowych)  

Niederbordwagen

Wagon towarowy otwarty o niskich burtach, pośredni między platformą a węglarką

 

Niederdruck

Niskie ciśnienie

Niete

Nit

Normalspur

Tor normalny (prześwit 1435mm)

 

O....

Powrót do początku słownika

 

Oberflächenvorwärmer

Podgrzewacz wody zasilającej kocioł

Oberleitung

Sieć zasilająca trakcji elektrycznej (z górnym przewodem jezdnym)

Offener Güterwagen

Otwarty wagon towarowy (węglarka)

 

Ölhauptfeuerung

Opalanie olejem (dot. parowozów opalanych mazutem lub olejem napędowym)

 

OPW

Obszczij Park Gruzowych Wagonow - Park wagonowy dawnych krajów zrzeszonych w RWPG (w tym NRD, Polska itd.)

OSShD

Organizacija Sodrużestwa Żeleznych Dorog - Dawna wschodnioeuropejska organizacja stowaryszająca zarządy kolejowe krajów RWPG

 

P....

Powrót do początku słownika

 

Personenwagen

Wagon osobowy

 

Personenzug

Pociąg osobowy

 

Personenzuglokomotiven

Lokomotywy do pociągów osobowych (odróżnione od lokomotyw pociągów pospiesznych)

 

Personenzug Tenderlokomotiven

Tendrzaki do pociągów osobowych

Pfalzbahn der Königlich Bayerischen Staatseisenbahn (PfalzB)

Kolej Palatynatu Kolei Królestwa Bawarii (epoka I)

 

Preßspan

Preszpan, tektura szlachetna

Prellbock

Kozioł oporowy

 

Probefahrt

Próbna jazda

 

PSe

KM (koń mechaniczny) mocy efektywnej (mierzonej na haku lokomotywy) 

 

PSi

KM (koń mechaniczny) mocy indykowanej (silnika parowego) 

Puffer

Zderzak, bufor

Q....

Powrót do początku słownika

R....

Powrót do początku słownika

Radsatz

Zestaw kołowy (oś z osadzonymi na niej kołami)

Radreifen

Obręcz koła

 

Rahmen

Rama

RAL

Reichsausschuß für Lieferbedingungen - System wprowadzony dla identyfikacji kolorów w 1927 roku i do dziś używany w Europie. Często wykorzystywany do właściwego malowania zarówno taboru kolejowego, jak i modeli. 

Rangierbahnhof

Stacja rozrządowa

Rangieren

Manewry (rozrządzanie)

 

Rangiergleis

Bocznica

Rangierlok(omotive)

Lokomotywa manewrowa

 

Rangiersignal

Sygnał manewrowy

Rauchkammer

Dymnica

Rauchrohr

Płomienica

Rauchrohr-Überhitzer

Przegrzewacz w dymnicy

Raum

Przedział 

RAW

Zakłady Naprawcze kolei niemieckich

Regelspur

Tor normalny

 

Regler

Nastawnik (regulator przepustnicy)

 

Reichsbahn Direction (Rbd)

Dyrekcja Regionalna kolei niemieckich

Reisezug

Pociąg pasażerski

Rekolok(-omotive)

Lokomotywa przebudowana w ramach wschodnioniemieckiego programu przebudowy i unowocześnienia lokomotyw znormalizowanych.

Rekowagen

Wagony pasażerskie przebudowane w ramach wschodnioniemieckiego programu przebudowy wagonów przedziałowych (pozbawionych przejść międzywagonowych "boczniaków") trzy- i czteroosiowych. 

 

RIC

Regolamento Internazionale Carozzi - międzynarodowa organizacja standaryzująca wymiary wagonów pasażerskich używanych w ruchu międzynarodowym w całej Europie, przepisy uwzględniaja m.in. wymiary, wagę, typ hamulca itp.

Riffeln

Faliste zużycie szyn na skutek intensywnego ruchu kolejowego z dużą prędkością (wymaga szlifowania)

 

Riggenbach

System kolei zębatej, gdzie zębatka ma formę drabinki

Riggenbach-Gegendruckbremse

Hamulec przeciwciśnieniowy Riggenbacha. Ogranicza ilość pary mogącej uciec z cylindrów w czasie zjazdu po stromej pochyłości.

Ringlokschuppen

Lokomotywownia wachlarzowa

RIV

Regolamento Internazionale Veicoli - międzynarodowa organizacja standaryzująca wymiary wagonów towarowych używanych w ruchu międzynarodowym w całej Europie, przepisy uwzględniaja m.in. wymiary, wagę, typ hamulca itp.

Rollbock

Wózek podstawiany pod osie np. w czasie transportu wagonu normalnotorowego linią wąskotorową

Rollenlager

Łożysko toczne

Rost

Ruszt (w skrzyni ogniowej parowozu)

Rungenwagen

Wagon platforma z kłonicami

S....

Powrót do początku słownika

Sandkasten

Kołpak piasecznicy, piasecznica

Sattelanhaenger

Naczepa siodłowa 

 

Sattelauflieger

Naczepa siodłowa 

Saugluft

Powietrze rozprężone

 

Schiebebühne

Przesuwnica

 

Schieberkasten

Skrzynia suwakowa (w silniku parowym) 

Schiebetür

Drzwi przesuwne

 

Schiene

szyna

 

Schienenstoß

Styk szynowy

 

Schienenverbinder

Łącznik szynowy

 

Schlacke

Szlaka, zużel

 

Schlafwagen

Wagon sypialny

 

Schlepptenderlok(omotive)

Lokomotywa z tendrem

 

Schmalspur

Wąski tor (o przześwicie mniejszym niż 1435mm)

Schmalspurlokomotive

Lokomotywa wąskotorowa

 

Schnellzug

Pociąg pospieszny

Schnellzuglokomotive

Lokomotywa do pociągu pospiesznego

 

Schornstein

Komin

Schotter

Podsypka

Schurze

Osłona podwozia (dosł. spódnica)

Schurzenwagen

Potoczne określenie wagonów pasażerskich z opływową osłoną podwozia i przejść międzywagonowych, budowanych w Niemczech od roku 1939 do ok. 1944

 

Schwelle

Podkład

 

Schwelle > Stahlbetonschwelle

Podkład żelbetowy

 

Schwinge

Jarzmo, wahacz

 

Schwungmasse

Koło zamachowe

 

Sicherheitsventil

Zawór bezpieczeństwa

 

Signale

Sygnały

 

Sonderzug

Pociąg specjalny

 

Speichenrad

Koło szprychowe

 

Speisedom

Kołpak zasilający

 

Speisepumpe / Speisewasserkolbenpumpe

Pompa zasilająca

 

Speisewagen

Wagon restauracyjny

 

Sperrholz

Sklejka

 

Spitzkehre

Zakos (ostry załom linii kolejowej) 

 

Spurerweiterung

Poszerzenie toru (nadmierny prześwit)

Spurkranz

Obrzeże koła

Spurkranzschmierung

Urządzenie do smarowania obrzeży kół

 

Spurweite

Prześwit toru

 

Stahlbetonbruecke

Most żelbetowy

 

Standseilbahn

Kolej terenowa linowa

 

Stehbolzen

Zespórka (w kotle parowym)

 

Steigung

Wzniesienie, pochylenie

 

Steilrampe

Tor wyciągowy

Steilstrecke

Linia kolejowa z duzymi wzniesieniami

 

Stellwerk

Nastawnia

Steuerung

Stawidło, układ rozrządu

 

Steuerwagen

Wagon sterowniczy (wagon rozrządczy, wagon z kabiną sterowniczą)

 

Streckengeher

Dróżnik (pracownik kolei odpowiedzialny za obchód odcinka szlaku)

Stromlinienverkleidung

Otulina aerodynamiczna (w parowozach opływowych)

Stück

sztuka (w sensie ilości)

 

 

T....

Powrót do początku słownika

 

Tenderlok(omotive)

Tendrzak (parowóz beztendrowy z zabudowanymi na stałe zbiornikami wody i paliwa)

Tiefladewagen

Platforma o dużej nośności z zagłębioną częścią środkową podłogi

Transportgesellschaft

Przewoźnik

 

Treibachse

Oś napędowa

 

Treibstange

Korbowód

 

Triebkopf

Wagon silnikowy na czele pociągu - odnosi się do np. zespołu trakcyjnego  ICE

 

Triebwagen

Wagon silnikowy, wagon motorowy

Triebwerk

Zespół napędowy, układ napędowy

 

Trieb(wagen)zug

Pociąg złożony z wagonów silnikowych lub silnikowych i doczepnych

 

U....

Powrót do początku słownika

Überhitzer

Przegrzewacz

 

Übergangsbogen

Łuk przejściowy (przy przejściu międzytorowym)

UIC

Union Internationale des Chemins de Fer - Międzynarodowa Organizacja Kolejowa

Umbau

Przebudowa

Umbaulok(-omotive)

Lokomotywa przebudowana w ramach zachodnioniemieckiego programu przebudowy i unowocześnienia lokomotyw znormalizowanych.

Umbauwagen

Wagony pasażerskie przebudowane w ramach zachodnioniemieckiego programu przebudowy wagonów przedziałowych (pozbawionych przejść międzywagonowych "boczniaków") trzy- i czteroosiowych. 

 

 

Umbaufahrzeug

Pojazd przebudowany (zwykle z wykorzystaniem starej ramy i elementów podwozia)

 

Umfahrungsgleis

Tor objazdowy (oblotowy)

 

V....

Powrót do początku słownika

 

Verbandsbauart

Znormalizowany typ budowy wagonów towarowych wg norm organizacji zrzeszającej koleje niemieckich krajów związkowych (dot. epoki I)

Verbindungsgleis

Łącznica

 

Verbundlok(omotive)

Lokomotywa z silnikiem sprzężonym, parowóz w którym para wykorzystywana jest dwukrotnie, najpierw w cylindrach wysokociśnieniowych (mniejszych), następnie niskociśnieniowych (większych). Do najbardziej udanych lokomotyw z silnikiem sprzężonym należały parowozy czterocylindrowe pruskiej serii S10 (PKP Pk1)

 

W....

Powrót do początku słownika

 

Wagenumlauf

Obieg wagonu

 

Wannentender

Tender wannowy (typowy dla lokomotyw wojennych, szczególnie popularny w Polsce)

 

Wärmeschutz-Wagen

Wagon izotermiczny

Wärmeschutz-Verkleidung

Izolacja cieplna

 

Waschluke

Otwór wyczystkowy (w kotle)

 

Wasserkasten

Skrzynia wodna w tendrze

 

Wasserkran

Żuraw wodny

 

Wasserturm

Wieża wodna

Weiche

Rozjazd

 

Windleitbleche

Odchylacz dymu

 

 

X....

Powrót do początku słownika

Y....

Powrót do początku słownika

Z....

Powrót do początku słownika

Zahnradbahn

Kolej zębata

 

Zahnradlokomotiven

Lokomotywy z napędem zębatkowym

 

Zentrale Betriebsleitung, ZBL

Centralne biuro kontroli ruchu

 

Zubehör

Wyposażenie, osprzęt, akcesoria

Zugbeeinflussung

Samoczynne sterowanie pociągu

 

Zughaken

Hak cięgłowy

 

Zugzielanzeiger

Tablica kierunkowa

 

Zwergsignal

Sygnalizator "karzełkowy" umiejscowiony na międzytorzu

 

Zwischenwagen

Wagon przejściowy w zespole trakcyjnym 

 

Zylinder

Cylinder

 

Zylinderventile

Wyrównywacz ciśnienia w cylindrach

Powrót do początku słownika

aktualizacja : 04-03-28